February 14, 2011

Op hoeveel apparaten zit hij niet de AAN/UIT schakelaar. We weten precies wat we daarmee kunnen. Je zet het gewenste apparaat aan en na gebruik zet je ‘m – als je niet vergeet – weer uit. Zo simpel. Als het om het thema AAN/UIT gaat wordt het al iets ingewikkelder. Meestal gebruiken we de aanduiding als het om relaties gaat. Het is ‘aan’ of het is ‘uit’. En als het binnen een en dezelfde relatie vaak gebeurt, spreken we van een knipperlichtrelatie.

Het laaste jaar houdt aan/uit me in een heel ander opzicht bezig. Als ik er over nadenk was wat er gebeurde op zich niet nieuw. Ik kon het ineens benoemen en ik ben benieuwd of jullie lezers dit herkennen. Het gebeurde in een gesprek met een klant van me. Hij was in mijn beleving al een hele tijd onafgebroken aan het woord. Ik realiseerde me dat ik vanaf het begin van ons gesprek moeite had om m’n aandacht erbij te houden. De eerste gedachte was ‘het zal wel aan mij liggen, ik ben er vandaag niet helemaal bij’. Ik begon me meer en meer te irriteren aan hem en maakte er in mijn hoofd allerlei dingen omheen. Het ene oordeel over hem na het andere kwam opzetten: “Wat een ouwehoer!”, “Hij krijgt zeker te weinig aandacht thuis of van zijn medewerkers!” “Wat een onzin kraamt ie uit!” Ineens overviel me hoe vaak dit me tot nu toe in m’n leven was overkomen dat ik mensen liet praten, terwijl ik mijn aandacht er niet bij kon houden en ze – onbedoeld natuurlijk – in de waan liet dat ik wel naar ze luisterde. Doodmoe was ik er van geworden zonder dat ik het in de gaten had. Ik geloof dat ik dit ben gaan doen om ‘aardig’ gevonden te worden, of beter gezegd uit angst om afgewezen te worden. En ik weet het… dat is een onderwerp waar ik niet alleen in ben.

We willen allemaal gezien en gehoord worden en geaccepteerd en gekoesterd worden om wie we zijn en niet om wat we doen. Ik ben nog nooit iemand tegengekomen die te kennen gaf niet gehoord te willen worden. In het gesprek met de klant drong ineens tot me door dat ik er klaar mee was aardig gevonden te willen worden. Ik voelde me er juist doodongelukkig onder, en bovendien wist ik niet eens of ik wel aardig gevonden werd. Het kon me ineens helemaal niet meer boeien. En terugkomend op de aan/uit schakelaar drong tot me door in dat gesprek dat ik mezelf al jaren UIT had gezet door zo te doen. Volledig in strijd met m’n gevoelens had ik iets anders gedaan dan ik wilde. Ik had allerlei strategieën ingezet om maar aardig gevonden worden. Ik kon er ineens wel om lachen eigenlijk. Ik hing plotseling als een helikopter boven het gesprek met die klant en zag mezelf quasi geïnteresseerd zitten te luisteren. En hij maar praten en praten. Wat een idiote vertoning! Zou het zo kunnen zijn dat hij en ik allebei iets anders deden dan we werkelijk wilden op dat moment? Ik denk het wel.

Ik ben deze klant heel dankbaar doordat hij me – zonder dat het zijn opzet was – mij de moed gaf om tegen ‘m te zeggen dat het me moeite kostte om naar ‘m te luisteren. Door dat te zeggen voelde ik mezelf ineens weer ‘aan’ gaan. Hij schrok van wat ik zei en vertelde dat hem dit vaak overkwam. Dat hij het gevoel had dat mensen niet naar ‘m luisterden. Dat hij dan alleen nog maar meer ging praten en hij vaak gefrustreerd achterbleef na zo’n gesprek. We hebben toen nog een heel aangenaam gesprek gehad en hij gaf me met plezier de opdracht om zijn team te gaan trainen. Ik reed voldaan naar huis en besloot vaker de aan/uit schakelaar te gaan hanteren.

Ook in mijn trainingen Authentiek Spreken is ‘aan/uit’ een belangrijk thema. Door de eenvoudige methode die ik aanreik leren cursisten hoe ze zichzelf – soms ook na jaren –  ’aan’ kunnen zetten. Ik zeg niet eens dat ze dat moeten doen. Door de methode doen ze het uit zichzelf. Spreekt dit thema je aan, lees dan eens  de ervaringen van cursisten.